|
به بهانهٔ صدمین سالگشت نشر سراج اخباردوران فرمانروایی احمد ابدالی و تیمور پسرش، باوجود عصیان سران برخی قبیله ها، را می توان دوران ثبات نسبی خواند. این دوره، یک قرن را در برگرفت. امنیت در داخل همراه با حکومت مرکزی، سبب گردید تا زراعت، پیشه ها و صنعت های دستی رونق بگیرد و درب مدرسه ها ـ البته سنتی و قدیمی که در آن ها درس به شیوهٔ کهن جریان داشت که بخش زیادش را بحث های تکراری کلامی می ساخت. این ساحه به صورت کامل در چارچوب موضوع های اسلامی مانند : قرآن، سنت محمدی و فقه یا شرعیت در بند بوده، زبان مسلط در آن نیز عربی بود ـ باز گردد. | ادامه...(964) |
Facebook |
Twitter
در این روز ها از همه سو، نگاهی به یک دهه پس از گردهم آیی جهانی ٫٫بن،، در مورد حل مسالهٔ کشور، دوخته شده است. از همین روست که برای این ارزیابی کنفراس ٫٫بن دوم،، روی دست گرفته شده است.در میان مساله هایی که توجه جدی را در این زمینه جلب می نماید، یکی شکل دهی به رابطه های نیک میان افغانستان و پاکستان در آینده است. این دو کشور بیش تر از پنج دهه است که در وضع دشمنی به سر برده اند. | ادامه...(675) | بازدید
( 907) |
تاریخ افغانستان انباشته از رخداد هایی تحقیر آمیزی است که خارجیان پس از یورش بر کشور، متحمل شده اند. اما، در همین زمان ما رخداد هایی را به یاد داریم که ارتش خارجی بر کشور نفوذ نمودند و بر آن شکست های مهمی را وارد کردند. سکندر بزرگ، در سال ۳۳۰ پیش از عیسا، در ساحهٔ آسیای مرکزی که امروز در آن افغانستان جای دارد، بدون مقاومتی یورش برد. یک هزار سال بعد، چنگیز خان مغول، همه جا را زیر نگینش آورد. | ادامه...(702) | بازدید
( 1280) |
Environment as we know it, in which the living entities including human-being live, make deep effect on the physical shape, color, feature of the face, body and even their nerve system. The knowledge which study and review this section named geography. | ادامه...(253) | بازدید
( 3592) |
هیچ آگاهیی در مورد دوران کهن سنگی در افغانستان، پیش از سال ۱۹۵۱ع. در دسترس نبود. به روی نقشه بررسی ها و کاوش های مربوط به دوران کهن سنگی، جایگاه این کشور سپیدِ سیپد بود. از این رو، این باور وجود داشت که ممکن افغانستان برای مردمان شکار گر و میوه چین یا گردآورنده مواد غذایی دست نخورده و آماده، ناشناس بوده باشد. | ادامه...(554) | بازدید
( 3420) |
آن گونه که می دانیم افغانستان کنونی در قلب ایروشیا، سرزمینی گسترده یی که از چراگاه های بی جنگل و نیمه دشت، شکل گرفته و با آسیا و اروپا پیوند دارد، قرار دارد. این ساحه از مدیترانه تا چین گسترده گی دارد. راه هایی که شرق این بخش را به غرب و شمال را به جنوب پیوند می دهند، آن را به چار راهی بزرگی بدل نموده است. از همین راه، تنها در دوره های تاریخی مغلان، ساکاییان، یونانیان، هندوستانیان، پارسیان و دیگر و دیگر، گذر نموده اند. به باور سوفیه بولبی، Sophia R. Bowlby ٫٫همین اکنون می توان این قوم های گونه گونه را به روشنی در این جا دید. | ادامه...(931) | بازدید
( 3198) |
افغانستان در قلب ایروشیا، در میان دایره فراخ استپ ها ( واژه Steppe ریشه در کلمه روسی Step دارد و در سده هفده عیسایی مورد کار برد قرار گرفت. به جلگه وسیع گیاه ناکی می گویند که از هنگری تا مغولستان گسترش یافته است. این جا، از گذشته های دور، اروپای شرقی را به شرق میانه، و جنوب آسیا از دید اقتصادی، سیاسی و فرهنگی پیوند می داده است. راه ابریشم، نماد این رابطه است. امروز جای آن را پل زمینیی گرفته است که در ستون فقراتش خط آهن سراسری سایبریا قرار دارد. این خط آهن، هم اکنون بندرگاه هایی را در سایبریا، واقع در بحر آرام، را به بندرهایی در غرب اروپا پیوند می دهد. | ادامه...(986) | بازدید
( 2282) |
تا جایی که از نوشته های گونه گونه در رسانه های گروهی داخل و خارج کشور، صرف نظر از نوشتاری، شنیداری تصویری و میدان های مجازی در جال آگاهی جهانی یا انترنت بر می آید، توجه زیادی به هویت تاریخی مان صورت می گیرد. این امر باری در دهه سی سده بیستم عیسایی نیز در میان روشنفکران کشور ـ البته با کاربرد وضع ما ـ نیز رایج گردیده بود. در آن گاه، تلاش هایی برای توجیه آریایی گرایی، زیر تاثیر جو جهانی که تبش همه جا را فرا گرفته بود، جریان یافت. در این میدان، ما هم کاسه داغ تر از آش گردیدیم. | ادامه...(850) | بازدید
( 1494) |
آن گاهی که موتر لاری کوچک مان به سوی دهکده های دور دست در شمال شرق «افغانستان» می خزید، همراهان ما به «زرمینه نظری»، پرستار بیست و شش ساله گفتند که دیگر نیازی به چادری ندارد. آنان به او یادآور شدند،٫٫این جا دیگر آزادی است،،. او چادری آسمانی رنگش را از سر به پایان لغزاند و آن را در چوکی عقبی موتر گذاشت. | ادامه...(545) | بازدید
( 1491) |
نوشتهء ناکانو شيگِ هارو Nakano Shigeharuهنگامی که با بخش ترجمه «انجمن نويسندگان افغانستان» در «کابل»، همکاری داشتم، متوجه اين امر شدم که فقدان برگردانی داستان های کوتاه قاره آسيا، به خصوص از همسايگانی چون «هند»، «چين» و دورتر «جاپان» با آن که در يک قاره با هم زيست می نموديم، به زبان پارسی، به شدت محسوس است. | ادامه...(552) | بازدید
( 1608) |
Again the Season of putting questions for getting the answers, which end up to other questions, has come.This time I want to tackle the very past history of the place and time- more correct to say pose questions- in which we had roots in and are shrouded in the mist of myth and reality.All we remember is the fact that at the beginning of the twentieth century, especially after the third decades of this century, we looked in the past for the detection of our Identity and we watched ourselves in the large mirror of Aryan. This mirror was a by product of the European Orientalist in 18th century and the19th century in particular | ادامه...(640) | بازدید
( 5055) |
شهر بـُـردبار و پــُر مدارای »لاهور» که سال های زیادی پایگاه و پناهگاه روشنفگران نخبه «پاکستان» بود، اکنون به آماج و هدف مورد توجه «طالبان» قرا رگرفته است. این وضع، نگاه خوشبینانه «احمد رشید»، نویسنده به نام را که کتاب هایش تا دانشگاه های بزرگ جنگی جهان «غرب» برای بررسی و مطالعه راه باز نموده اند، را کم رنگ ساخته است. او دیگر به این امر که شکست «طالبان» در افق قرار دارد، باور ندارد. | ادامه...(694) | بازدید
( 1909) |
As far as it is clear, from the early childhood, particularly when we found the ability to put hear on the lectures of the history teachers and listen to them, like a tradition of Call of Prayer they sang down to us that our history had began by the time of Aryans. | ادامه...(265) | بازدید
( 7311) |
همه به ياد می آوريم که در آغاز سده بيستم ــ به ويژه پس از دهه سی اين سده ــ برای رد يابی و «هويت» يابی، به گذشته «رجوع» کرديم و خويشتن را در آينه بزرگ نمای «آرين» که محصول کار «شرق شناسان» اروپایی ــ ديگران ــ در سده هژدهم و به ويژه سده نزدهم، بود يافتيم. اين بزرگ نمايی در فضای دهه سی که «نژاد آرين» جای ريشه يابی زبان «هند ـ و ـ اروپايی» را گرفت، و «دانشمندان» هوا خواه اين امر، آن را به «هند ـ و ـ ژرمن»، تعويض کردند ــ «هيتلر» که از خدا چنين غذايی را می خواست، همه نيرو را برای حل مساله «نژاد پست تر» به کار برد ــ به اوجش رسيد.۰۰۰حالا، به سراغ اين نظريه ها و انديشه ها می روم که راه را از چاه بشناسيم و درب بازی را برای «گفتگو» بگشايم. | ادامه...(1142) | بازدید
( 2459) |
نزدیک های شام، باد بر «پوکهران» خاموش گردید. ساعت سه و چل و پنج دقیقه، عقربه های دستگاه های زلزله سنج، سیاهی سه انفجار را برورق های سپید کاغذ خط کشیدند. در دل زمین، در ژرفای تاریکش، گرمایی تا یک میللیون درجه ــ برابر حرارت خورشید ــ بلند رفت. صخره های هزار تــُنی به بزرگی کوه های کوچک در زیر زمین، به بخار تبدیل شدند... موج های تکاندهند ناشی ار انفلاق، چقوریی به پهنای میدان بزرگی به جای گذارد. | ادامه...(705) | بازدید
( 2789) |
آن گونه که روشن است تمدن و شهر نشینی در کنار دریاها برای این که آب اساس زنده گی را فراهم می نماید، شکل می گیرد. بی دلیل نیست که تمدن مصر را تحفه نیل می خوانند، تمدن «چین» در کنار دریای «زرد» و «سومر» در میان دو دریای «دجله» و «فرات» که به تمدن «میان دو آب» یا «بین النهرین» معروف است، پا به میدان وجود می گذارند. به باور من، اگر بررسی گذشته مان را در چارچوب و تنگنای جغرافیای سیاسی کنونی سرزمین ما در بند بکشیم، نگاه به گذشته، از یک سده و اندی بیش تر راه به دور دست ها، باز نمی نماید. | ادامه...(860) | بازدید
( 2359) |
نظرات:2
من در این روزها، در جریان جستجو و بررسی در خط دریافت مفهوم ها و کاربُرد واژه گان روشنفکر و روشنگر بودم تا آن چی در باورم رسوب نموده بودند، به سنجه نوین بگیرم.آن گونه که روشن است، در این روز ها، امریاد شده سر ـ و ـ صدای زیادی را در میدان های اندیشه یی «جال جهانی آگاهی» یا انترنت، و هم چنان نشریه های چاپی این جا و آن جا در میان هم میهنان ما، به راه انداخته است. امر مسلم هست که تا کنون هرکس از گمان خویش به آن یار گردیده و از درونش به دریافت اسرار، نکوشیده است. | ادامه...(822) | بازدید
( 2367) |
Birth and the fall of the CulturesAs we knew the most important factor that initially affects the course of a people’s history is the geographical setting, the terrain, the climate and especially the rivers. Such communities pass from a crude and barbaric beginning, marked by unruly courage and fierce clan solidarity, well described by Ebn e Khaldun (1332-1406) to a dynamic and well-ordered society, poised to wield power, explore natural and human resources, acquire wealth, enjoy leisure, and develop arts and crafts, giving birth in the process to a distinct culture. | ادامه...(580) | بازدید
( 4070) |
زایش و فرو ریزی فرهنگ هاآن گونه که می دانیم عامل های جغرافیایی، از آن میان رود خانه ها، نقش تعیینگری را در شکل دهی تاریخ انسانان بازی نموده اند. «ابن خلدون» (۱۴۶۰-۱۳۳۲)، تاریخ نگار حوزه تمدنی ما، که برای بار اول تاریخ این بخش را از دیدگاه ساده حادثه نگاری به سوی بررسی عامل های عینی و تاریخنگاری به مفهوم دقیق کلمه متحول ساخت، به این باور است که همبود های اجتماعی انسانی از حالت ابتدایی، وحشیگری، عشیره یی، طایفه یی و قبیله یی با عبور از روند دشوار گذار همبستگی شدید، تنگاتنگ، محکم و قهرمانانه، به یک جامعه پــُرنظم دست یافته اند. | ادامه...(956) | بازدید
( 2194) |
نظرات:3
بیش از سه دهه است که «افغانستان» سایه تیره و درازی را بر رویداد های جهان افگنده است، اما، این سرزمین لحظه های چرخشی و مهمی را نیز از سر گذرانده است که اگر با همشیاری از آن ها بهره گرفته می شدند، آرامش و صلح را به جهان نیز به همراه می آوردند. یکی از این لحظه هایی که می توانست به چرخشگاهی بدل شود، درست درماه فبروری ۱۹۸۹ع. رخداد. در این زمان، «ا. شوارد نازه»، وزیر خارجه شوروی با پروازی خویشتن را به «اسلام آباد» رساند و اولین سفر یک مقام عالیرتبه آن کشور را به «پاکستان» نشانی نمود. | ادامه...(859) | بازدید
( 1200) |
بیت الله «مسعود» رهبر و جنگجوی پُر قدرت و به شدت بیرحم و ظالم «طالبان پاکستان»، به تازه گی ها به اثر ضربه راکت ا. م. امریکا، در «وزیرستان جنوبی» کشته شد. در هنگام یورش، او به شدت زیر تداوی بیماری گــُرده قرار داشت. او دراین حال با همسر جوان دومش بر تخت بام خانه خسرش روی چار چایی دراز کشیده بود. ساعت های یک بجه صبح بود. راکتی را که از طیاره بدون سر نشین که مردم محل به آن نام «زنبورک» ــ به سبب آواز وَز وَز گونه اش ــ داده اند، از سوی «سیا» اداره اطلاعات مرکزی ا. م. امریکا به سویش نشانه گرفته شده بود، بر این بام فرود آمد و او را به دو نیم شق نمود. زنش، پدر و مادرش و هفت تا نگهبانش، جای به جای کشته شدند. | ادامه...(1072) | بازدید
( 1694) |
آن گاهی که هیات عالیرتبه ا. م. امریکا به رهبری خانم «کلینتون»، روز چارشنبه نزده ام ماه نوامبر ۲۰۰۹ع. برای صرف نان شب وارد کاخ ریاست جمهوری در «کابل» گردیدند، نمی دانستند که «کرزی»، رییس جمهور کشور، در برنامه اش چی چیزی برای گفت و گو دارد و یا این که مساله های پُر درد سر مانند فساد و فرمانروایی درست، میزبان شان را بار دیگر ناراحت و عصبی خواهد ساخت.اما، «کرزی» به جای این که بر مناقشه های قدیمی نگاهی بیندازد، باخویشتن چندین عضو کابینه را به همراه آورده بود تا در باره رشد، انکشاف و امنیت بحث نمایند. | ادامه...(902) | بازدید
( 997) |
در سرزمین ما، در محدوده جغرافیای سیاسی کنونی که در پایان سده نزده ام به آن شکل داده شد، سال های سی سده بیستم را می توان آغاز تلاش برای هویت یابی و یا درست ترهویت سازی نشانی نمود. این امر، در چنان فضای سیاسی صورت گرفت که از یک سو نسلی از آگاهان که در جریان جنبش و نهضت نو گرایی و تجدد گرایی پایان سده نزده و آغاز سده بیستم ــ با وزیدن نسیم این اندیشه ها از اروپا که با تفکر روشنگری و خرد گرایی پیوند تنگاتنگ داشت ــ قد بلند کرده بودند، همراه با بر اندازی نظام سیاسی امانی، سر به نیست ساخته و یا در سیاهچال ها، دور از نور ــ و ــ روشنایی، به سر می بردند. | ادامه...(980) | بازدید
( 1999) |
Prev<< 1
|
